Sprzedaż prawa do odszkodowania po szkodzie komunikacyjnej to rozwiązanie, które dla wielu poszkodowanych może wydawać się atrakcyjne: szybka wypłata, brak konieczności dalszej korespondencji z ubezpieczycielem i przeniesienie ciężaru ewentualnego sporu na inny podmiot. Jak sygnalizowaliśmy już we wcześniejszym artykule dotyczącym sprzedaży prawa do odszkodowania, przed podpisaniem takiej umowy warto jednak rozumieć jej skutki.
Tematem cesji roszczeń odszkodowawczych zajął się również niedawno Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 25 czerwca 2026 r. wydanym w sprawie C-277/25 TSUE wypowiedział się na temat tego, czy firma, która nabyła od poszkodowanego roszczenie o dopłatę odszkodowania z OC komunikacyjnego, może następnie samodzielnie dochodzić tej wierzytelności od ubezpieczyciela.
Czego dotyczyła sprawa?
Sprawa rozpoznawana przez TSUE miała swoje źródło w kilku sporach prowadzonych przed polskim sądem. Poszkodowani w wypadkach komunikacyjnych otrzymali od ubezpieczycieli odszkodowania za szkody majątkowe. Uznali jednak, że wypłacone kwoty nie pokrywały pełnej wysokości szkody.
Następnie sprzedali swoje roszczenia przedsiębiorcom zajmującym się nabywaniem i dochodzeniem wierzytelności. Przedmiotem cesji była w praktyce dopłata do odszkodowania, czyli różnica między szacowaną pełną wartością szkody a kwotą już wypłaconą przez ubezpieczyciela.
Po zawarciu umów cesji nabywcy wierzytelności wystąpili przeciwko ubezpieczycielom z pozwami o zapłatę.
Jak sprawę rozstrzygnął TSUE?
TSUE uznał, że przepisy dyrektywy 2009/103/WE dotyczącej ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych nie stoją na przeszkodzie takim regulacjom krajowym, które pozwalają poszkodowanemu sprzedać roszczenie o dopłatę odszkodowania osobie trzeciej.
Trybunał potwierdził również, że nabywca wierzytelności może występować przeciwko ubezpieczycielowi we własnym imieniu i na własny rachunek, jeżeli taką możliwość przewiduje prawo krajowe.
Jednocześnie TSUE zwrócił uwagę na istotne rozróżnienie: nabywca wierzytelności nie staje się przez sam fakt cesji „osobą poszkodowaną” w rozumieniu dyrektywy. Jego uprawnienie nie wynika bowiem z samego wypadku, lecz z umowy zawartej z poszkodowanym.
Co to oznacza w praktyce?
Wyrok TSUE potwierdza dopuszczalność modelu, w którym poszkodowany sprzedaje roszczenie o dopłatę odszkodowania, a następnie to nabywca wierzytelności prowadzi spór z ubezpieczycielem (o ile takie rozwiązanie jest dopuszczalne w prawie krajowym).
Dzięki umowie cesji poszkodowany otrzymuje bezcenny „święty spokój” – pieniądze dostaje szybko i sprawnie i nie musi uczestniczyć w sporze z ubezpieczycielem. Nie oznacza to jednak, że każda taka umowa będzie dla poszkodowanego korzystna – przede wszystkim cena sprzedaży roszczenia może być znacznie niższa niż kwota, którą później uda się wyegzekwować od ubezpieczyciela. Dlatego przed podpisaniem umowy cesji warto zachować szczególną ostrożność i dokładnie przeczytać umowę cesji, o czym pisaliśmy szerzej w Rzecznik finansowy o 4 rzeczach, które musisz wiedzieć zanim sprzedasz swoje prawo do odszkodowania – Czublun i Wspólnicy.
Wyrok TSUE nie zakazuje sprzedaży roszczeń o dopłatę odszkodowania z OC komunikacyjnego. Przeciwnie – potwierdza, że nabywca takiej wierzytelności może dochodzić jej od ubezpieczyciela, o ile pozwala na to prawo krajowe.
Dla poszkodowanych najważniejszy wniosek pozostaje jednak następujący: sprzedaż prawa do odszkodowania może być wygodnym rozwiązaniem, ale decyzji o sprzedaży nie należy podejmować pochopnie i bez uprzedniej, szczegółowej analizy umowy cesji z prawnikiem.